fbpx

ฝึกลูกอย่างไร ให้มีความรับผิดชอบ

การสร้างสำนึกความรับผิดชอบให้กับเด็กนั้นเป็นเรื่องสำคัญ โดยคุณพ่อคุณแม่สามารถให้ลูกเริ่มจากสิ่งเล็ก ๆ คือจากเรื่องส่วนตัวของลูกก่อน แล้วค่อยมีส่วนร่วมในเรื่องของงานบ้าน เพราะส่วนใหญ่ แล้ว เด็กจะมีบทบาทน้อยลงในเรื่องพวกนี้ เพราะพ่อแม่ส่วนใหญ่จะจ้างพี่เลี้ยงหรือแม่บ้านทำ หรือไม่พ่อแม่ก็เป็นคนทำเองทุกอย่าง เด็กจึงไม่มีโอกาสได้ทำและทำไม่เป็น เพราะฉะนั้นพ่อแม่จะต้องให้ลูกได้ลองฝึกลองทำ และควรหากิจกรรมที่ไม่เกินความสามารถให้กับเด็ก เพราะเด็กแต่ละวัยมีความแตกต่างกัน ซึ่งตัวอย่างของกิจรรมที่เหมาะสมกับเด็กแต่ละวัยได้แก่

 

เด็กวัยประถมต้น (6-9ปี) 
อาจจะฝึกให้เด็กมีให้ความรับผิดชอบในเรื่องส่วนตัวก่อน โดยการเก็บของเล่น เก็บจานข้าว เรื่องเสื้อผ้า ทำตามคำสั่งผู้ใหญ่ ช่วยหยิบสิ่งของ แล้วอาจจะช่วยเรื่องเล็ก ๆ น้อย ๆ อย่างการให้อาหารปลา ช่วยกรอกน้ำ รับผิดชอบห้องของตัวเอง

เด็กวัยประถมปลาย (9-11ปี) 
ลูกเริ่มโตขึ้นมาหน่อย สามารถทำกิจกรรมที่หนักขึ้นมาได้ ก็อาจจะให้เริ่มจากการเก็บที่นอน ทำความสะอาด เช็ดโต๊ะ เป็นคนจัดโต๊ะอาหาร จานช้อนหยิบมาวาง แล้วจึงค่อยปรับเป็นเรื่องส่วนรวมมากขึ้น

เด็กวัยรุ่น (อายุ 11 ปีขึ้นไป) 
เป็นวัยที่เด็กเริ่มโตและเป็นวัยรุ่น ควรหากิจกรรมหรืองานที่สะท้อนถึงความรับผิดชอบและแสดงความเป็นผู้ใหญ่ เช่น การปิดม่าน หน้าต่าง ดูแลกลอนประตู เอาขยะไปทิ้ง ให้อาหารสุนัข ล้างรถ หรือเป็นลูกมือช่วยทำครัว แต่ถ้าเด็กที่ไม่เคยทำอะไรเลย พอปิดเทอมมา พ่อแม่สั่งให้เขาทำ บางทีเด็กอาจจะไม่อยากทำ

นอกจากงานที่กล่าวมาแล้ว การฝึกความรับผิดชอบเรื่องเข้านอนและตื่นนอนก็ถือเป็นเรื่องสำคัญที่ช่วยให้เด็กมีความรับผิดชอบอย่างหนึ่ง 
 เพราะ การนอนและตื่นให้เป็นเวลาทั้งวันธรรมดาและวันหยุด ก็ถือเป็นการสร้างวินัยและฝึกนิสัยความรับผิดชอบของเด็กได้ แต่บางทีในช่วงปิดเทอมก็อาจจะมีการยืดหยุ่นได้ แต่อย่าให้มากนัก ปกติไปโรงเรียนอาจจะตื่น 6 โมงเช้า ช่วงปิดเทอมอาจจะยืดหยุ่นให้ตื่น 7 โมง ไม่ใช่ตื่นตอนเที่ยงวัน เรื่องของสภาพแวดล้อมภายในบ้านก็มีส่วนสำคัญต่อการฝึกความรับผิดชอบเรื่องการเข้านอน พ่อแม่ควรแยกห้องนอนให้ลูกตั้งแต่ 3 ขวบขึ้นไป และในห้องนอนไม่ควรจะมีทีวี คอมพิวเตอร์ และควรจะมีการกำหนดเวลาเข้านอนและตื่นให้เป็นกิจวัตร

ช่วงเริ่มต้นของการฝึก พ่อแม่จะต้องมีคำชมให้กับเด็กเพื่อเป็นการกระตุ้นและให้กำลังใจเสมอ การชมเป็นการให้รางวัลอย่างหนึ่ง เป็นคำพูดหรือการกระทำก็ได้ ชมเขา กอดเขา มองเขาด้วยแววตาชื่นชม ส่งเสริมให้เขาอยากทำความดีมากขึ้น โดยธรรมชาติเด็กอยากให้พ่อแม่ชื่นชม ถ้าเด็กมีความดีปุ๊บ ควรชมให้เร็วที่สุด อย่าโอเวอร์ ให้ชมแบบชัดเจน ดียังไง หากฝึกฝนบ่อย ๆ เด็กจะชิน เริ่มมีวินัยและความรับผิดชอบตั้งแต่ยังเล็กได้แน่นอนค่ะ

เนื้อหาอื่นๆ ที่น่าสนใจ